सिन्धुली । कमलामाई नगरपालिका वडा नं. १२ का देव बहादुर थापा २००८ सालमा जन्मेका हुन । जन्मेको ४, ५ महिनामै आगोले पोलेर अपांग भएका उनका चार हात खुट्टा नै अपांग छन । बहिनीको सहारामा रहेका उनलाई २०७१ सालमा महिला तथा बालबालिका कार्यालयले २०७१ सालमा क वर्गको रातो अपांगता परिचय दियो ।
संघियतापछि स्थानीय तह बनेपछि कमलामाई नगरपालिकाले अपांगता परिचयपत्र दिन सुरु ग¥यो । हाल स्थानीय तहले पुराना परिचयपत्र भएकाहरुलाई परिवर्तन गरि स्थानीय तहको परिचयपत्र दिन र परिचयपत्र नपाएकालाई नयाँ परिचयपत्र दिन थालेको हो ।
यहि अभियान अन्तर्गत नगरपालिका कार्यालय सिन्धुलीमाढी आउन नसक्नेहरुका लागि परिचय पत्र दिन शिविरको सुरुवात समेत गरेको छ । शनिबार नगरपालिकाको वडा नं. १२ को कवासेमा शिविरको सुरुवात गर्न गएको नगरपालिकाको घुम्ति शिविर टोलीले बाटैमा जाँदै गर्दा उनलाई घरमै सेवा दियो ।
स्थानीय तहको अपांगता परिचयपत्र लिन घुम्ति शिविर स्थलमा बहिनीको सहारामा करिब २ घण्टा चार हात खुट्टा टेकेर जान थालेका उनलाई टोलीले बाटोमै सेवा दिएको हो । उक्त सेवाले उनी निक्कै खुशी भए र सबैको मुखमा हेरेर खुशीले मुस्कुराए ।
घरको आँगनबाट कच्चि सडक गएको भएपनि उक्त वडामा सवारी साधन नियमित चल्दैनन । सोहि कारणले उनी जस्ता अपांगता भएका व्यक्तिलाई घरमै सेवा दिईएको कमलामाई नगरपालिकाका अधिकृत सागर कुमार ढकालले बताए । शिविर स्थलमा पनि धेरै अपांगता भएका व्यक्तिहरुलाई परिवारको सहायतामा ल्याइएको थियो ।
वडामा बंशाणुगत अपांगता धेरै
कनपा १२ मा अत्यधिक वंशाणुगत अपांगता भएका व्यक्तिहरु धेरै भेटिएका छन । उक्त वडाको धाङलेका डोर बहादुर धुरुङचाकी मगर जन्मदै शारीरिक तथा बौद्धिक अपांग हुन । उनलाई परिवारका सदस्यले त्यहाँ डोकोमा बोकेर ल्याएका थिए । उनी पुरानै परिचय पत्र प्राप्त व्यक्ति पनि हुन । उनी जस्तै सरस्वति रिठ्ठाबोटेका ८ वर्षिय बालक नारान बहादुर आले मगरका २ हात र १ खुट्टा अपांग छ । उनलाई हिडडुल गर्नका लागि परिवारको सहयोग चाहिन्छ । नजिकैको विद्यालयमा कक्षा २ मा अध्ययन गर्ने उनले पनि नगरपालिकाले आयोजना गरेको परिचय पत्र शिविरमा लिएका छन । 
शिविरमा स्वास्थ्य परिक्षण गरिरहेका सिन्धुली अस्पतालका हाडजोर्नी तथा नसा रोग विशेषज्ञ डा. सुधांशु झाका अनुसार अधिकांश विरामी बंशाणुगत अपांगता भएका र जन्मसिद्ध अपांगता भएका भेटिएका छन । ती मध्ये ३ जना बौद्धिक तथा शारीरिक रुपमा अशक्त पनि भेटिएका छन । डा झाका अनुसार गर्भवति अवस्थामा प्रयोग गर्नुपर्ने सामान्य खालका निशुल्क औषधिहरुको प्रयोग समेत गर्न नपाउँदा पनि धेरै मानिसहरु अपांगता हुने गर्छन ।
डा. झा भन्छन, ‘न्युनतम स्वास्थ्य सेवाको पहँुच समेत गाउँमा नपुग्दा धेरै व्यक्तिहरुमा अपांगता हुने खतरा हुन्छ । त्यो यहाँ पाईयो ।’
कमलामाई नगरपालिकाको आयोजनामा शनिबार भएको शिविरमा वडाका २० जना अपांगता भएका व्यक्तिले सेवा लिएका छन । ती मध्ये रातो परिचयपत्रको सेवा लिने ८ जना, निलो परिचय पत्रको सेवा लिने ७ जना र पहेलो परिचयपत्रको सेवा लिने ५ जना छन । ती मध्ये नगरपालिकाले १ वटा रातो, १ वटा निलो र २ वटा पहेंलो नयाँ परिचयपत्र गरि ४ वटा नयाँ परिचय वितरण गरेको हो भने १६ जनाको तत्कालिन महिला तथा बालबालिका कार्यालयबाट प्राप्त परिचयपत्रलाई परिवर्तन गरि नगरपालिकाको परिचयपत्र दिएको हो ।
कमलामाई नगरपालिकाले अपांगता भएका व्यक्तिलाई लक्षित गरि गाउँघरमै सेवा दिने लक्ष्य सहित नगरपालिकाका ४ स्थानमा घुम्ति शिविरको आयोजना गरेको छ । कमलामाई नगरपालिकाका उपमेयर मञ्जु देवकोटाले शिविरको शनिबार सुरुवात गरेकी छिन । शिविरको उद्घाटन कार्यक्रममा बोल्दै देवकोटाले अपांगता भएका व्यक्तिलाई घरमै सेवा दिने उद्देश्यले शिविरको आयोजना गरिएको बताईन । उनले हरेक महिनाको १ गते कार्यालयबाटै अपांगताको परिचयपत्रको काम गरिएको भए पनि भौगोलिक विकटताका कारण सबैको पहुँच नपुगेकाले शिविरको आयोजना गरिएको बताईन ।
उनका अनुसार नगरपालिकाले फागुन ३ गते कनपा १ को मझिनीदमार,फागुन ७ गते कनपा २ को निवुवाटार र फागुन ९ गते वडा नं. १३ र १४ लाई लक्षित गरि कनपा १३ मा शिविर आयोजना गरिने छ ।
