सिन्धुली । जिल्लामा बैदेशिक रोजगारीमा जानेको संख्या हरेक वर्ष तथ्यांक दोब्बर भन्दा बढीले वृद्धि भएको सुरक्षित आप्रवासन कार्यक्रम (सामी)ले जनाएको छ । जिल्लाबाट राहदानी बनाउने र सामीको परामर्श केन्द्रमा परामर्श लिन आउनेको संख्या हरेक वर्ष वृद्धि भईरहेको सामीले एक कार्यक्रममा जानकारी दिएको छ ।
आर्थिक वर्ष २०७७/०७८ मा जिल्ला प्रशासन कार्यालयमा २ हजार ७८ जनाले राहदानी लिएका थिए । यस्तै २०७८/७९ मा ४ हजार ७१७ जनाले राहदानी लिए भने २०७९/८० को हालसम्म ९ हजार ५ सय ९४ जनाले राहदानी लिएका छन ।
राहदानी बनाउन आउने र परामर्श केन्द्रमा परामर्श लिन आउने महिलाहरुको संख्या पनि हरेक वर्ष दोब्बर भन्दा बढीले वृद्धि भईरहेको सामी परियोजनाका कार्यक्रम संयोजक केआर विजयले बताए । विजयले सामीद्धारा विहिबार सिन्धुलीमाढीमा वैदेशिक रोजगारका सम्बन्धमा जिल्लामा क्रियाशिल पत्रकारहरुसँग गरेको अन्तक्र्रिया कार्यक्रममा उक्त कुरा जानकारी दिएका हुन । तीनवर्षको तथ्यांकलाई हेर्दा जिल्लाबाट राहदानी लिनेमा २६ प्रतिशत महिला छन भने ७४ प्रतिशत पुरुष रहेका छन ।
श्रमिकका रुपमा विदेश
सिन्धुलीबाट विदेश जानेहरु अत्यधिक श्रमिक (कामदार) का रुपमा जाने गरेका छन । उनीहरु रोजगारीका लागि विदेशिने गरेको सामीको तथ्यांक छ । चालु आर्थिक वर्षमा बैदेशिक रोजगारीमा जान राहदानी बनाउनेहरुमा ७ हजार ३४१ जना श्रमका लागि विदेश जाने गरेको पाईएको छ । यो तथ्यांक ७६ दशमलब ५२ प्रतिशत हो ।
त्यस्तै अध्ययनका लागि विदेश जानेको संख्या १ हजार ६ सय ७४, भ्रमणका लागि जानेको संख्या २२४ रहेको छ भने अन्य ३ सय ५५ जना रहेका छन । यसरी विदेशिनेहरु विशेष गरि मलेसिया र खाडी मुलुकहरुमा जाने गरेका छन ।
बैदेशिक रोजगारीमा जानेको संख्या सबैभन्दा बढी देखिएको छ । कमलामाई नगरपालिकाबाट चालु आर्थिक वर्षमा २ हजार ५५२ जनाले वैदेशिक रोजगारीमा जान राहदानी बनाएका छन । यस्तै दुधौली नगरपालिकाबाट १ हजार ८८४, तिनपाटन गाउँपालिकाबाट १ हजार १८९, मरिण गाउँपालिकाबाट १ हजार १५३ जना रहेका छन ।
यस्तै फिक्कल गाउँपालिकाबाट ३४९, गोलञ्जोरबाट ५७९, घ्याङलेखबाट ५९६, हरिहरपुरगढीबाट ७४६ र सुनकोशी गाउँपालिकाबाट ५४० जनाले वैदेशिक रोजगारीमा जानका लागि राहदानी बनाई केन्द्रमा परामर्शका लागि आएका छन ।
यसरी वैदेशिक रोजगारीमा जानेमा सबैभन्दा बढी जनजाती रहेका छन । जनजातीको संख्या ६ हजार २९८ रहेको छ । यो जम्मा संख्याको ६५ दशमलब ६५ प्रतिशत हो ।
त्यस्तै क्षत्री १ हजार ४८०, दलित ९६०, ब्राह्मण ५७७, नेवार ५८, ठकुरी ६३ र अन्य १५८ जना रहेका छन ।
वैदेशिक रोजगारीमा युवा शक्ति पलाएन भएको पाईएको छ । विशेष गरि १८ देखि ४० वर्ष उमेर समूहका युवाहरु पलाएन हुने गरेको तथ्यांकले देखाएको छ । यो उमेर समूहका ९ हजार २४३ जना वैदेशिक रोजगारीमा जान राहदानी बनाएका छन । यो वैदेशिक रोजगारीमा जानेको ९६ दशमलब ३४ प्रतिशत हो ।
वैदेशिक रोजगारीमा जानेहरुमा अत्यधिक व्यक्तिहरुको शैक्षिक स्तर कमजोर देखिएको छ । सामीको तथ्यांक अनुसार ५ हजार ७११ जना व्यक्तिहरु एसएलसी भन्दा कम पढेका छन । यो जम्मा संख्याको ५९ दशमलब ५३ प्रतिशत हो । कक्षा १२ देखि माथि अध्ययन गरेका ३ हजार ८८३ जना रहेका छन । जसको प्रतिशत ४० दशमलब ४७ प्रतिशत हुन आउँछ ।
एक वर्षमा चारको मृत्यु
आर्थिक वर्ष २०७९/८० मा सिन्धुलीबाट वैदेशिक रोजगारीमा गएका ४ जनाले ज्यान गुमाए । कमलामाई नगरपालिका ३ का रविबाबु खत्री, तिनपाटन गाउँपालिका ५ का पुष्प बस्नेत, मरिण गाउँपालिका २ का सन्दिप मोक्तान र घ्याङ्लेख गाउँपालिका २ का डिग्रीमान वाईवाले ज्यान गुमाए । वैदेशिक रोजगारीमा ज्यान गुमाएका उनीहरुको सामीको सहजीकरणमा शव नेपाल ल्याईयो ।
यस्तै यो वर्ष ३ महिला सहित ६ जना वेपत्ता भए, ७ जना परिवारको सम्पर्कमा रहेनन । पारिवारिक सम्पर्कमा नरहेका मध्ये १ जना महिला छिन । यस्तै दुर्घटनामा १ जना अंगभंग भए भने एकजना जेलमा परे । जेलमा परेका कमलामाई १४ का ज्ञान बहाहुर सुनुवारको समस्या समाधान भयो । सामीमा आएका ठगीका ४ वटा मुद्दा छन । दलालका कारण ठगिएकाहरुको मुद्दा प्रक्रियामा छन । दुुई जनाको उद्धार गर्नुपर्ने छ ।
वैदेशिक रोजगारीमा गएकाहरुले नियमित रुपमा काम नपाउने समस्या पनि जिल्लाका युवाहरुले भोगेका छन । चालु आर्थिक वर्षमा यस्ता ४ वटा घटना भएका छन । जसको समस्या समाधान गर्न पहल भईरहेको विजयले बताए । उनले सामीमा २९ वटा बैदेशिक रोजगारीसँग सम्बन्धित मुद्दाहरु आएका छन । जसको समाधानका लागि सम्बन्धित निकायमा पहल हुने र समाधानको प्रयास गरिदै आएको छ ।
सिप सिकेर विदेश जाँदैनन
सामी परियोजना मार्फत सञ्चालनमा रहेको परामर्श केन्द्रमा वैदेशिक रोजगारीका बारेमा सूसुचित गरिन्छ । सिप प्रदानका लागि सिफारिस गरिन्छ र रोजगारीमा जानका लागि सिप सिक्न र सहि बाटोबाट विदेश जान अभिप्रेरित गरिन्छ तथापी धेरैलाई सिपका विषयमा चासो छैन । सामीले यो वर्ष परामर्शका लागि आएका ९ हजार ५९४ जनालाई परामर्श दिँदा सिपका लागि २ सय जनालाई सिपका लागि सिफारिस ग¥यो । जसमध्ये सिप लिने १६ जना मात्र भए । धेरैलाई सिपका बारेमा चासो नै छैन । एजेन्ट मार्फत वैदेशिक रोजगारीमा जानेले सावधानीका बारेमा र सिपका बारेमा वास्ता नगर्ने गरेको र समस्या परेपछि मात्र सामीसँग समन्वय गर्ने गरेको कार्यक्रम प्रमुख केआर विजयले बताए ।
