सिन्धुली / राष्ट्रिय मानवअधिकार आयोगका सदस्य सुदिप पाठकले कोभिडका कारण कारागारमा रहेका कैदी बन्दीहरु समस्यामा पर्न नहुने बताएका छन । उनले कारागारमा रहेका कैदी बन्दीमा कोभिड १९ को असर नपर्ने गरि स्वास्थ्य सुरक्षाका मापदण्ड पालना गराउन जिल्ला प्रशासन कार्यालय तथा कारागार कार्यालय सिन्धुलीलाई अनुरोध गरेका छन ।
जिल्लामा कोभिडमा मानवअधिकारको अवस्थाको बारेमा सरोकारवालासँग छलफल गर्दै पाठकले यस्तो निर्देशन गरेका हुन । कारागारमा कोभिड १९ को असर तथा मानवअधिकारको अवस्थाको द्रुत अनुगमन गर्न जिल्लामा आएका पाठकले स्वास्थ्यको अधिकार र खाद्यान्नको अधिकारलाई सुरक्षित गर्ने गरि काम गर्न जिल्लाका सरोकारवालालाई अनुरोध गरेका छन ।
प्रमुख जिल्ला अधिकारी योगेन्द्र प्रसाद पाण्डेले जिल्लामा कोभिड १९ नियन्त्रणमा भएका प्रयास, कारागारको अवस्था, स्वास्थ्यमा भएका चुनौती लगाएतका विषयमा जानकारी गराएका थिए ।
यस्तै जिल्ला न्यायाधिवक्ता गोविन्द गौलीले वयाल लिदा भर्जुअल तथा छुट्टै वयान लिने व्यवस्था गरेको, दुरी कायम गरि गरिने गरेको, अदालतबाट म्याद लिदा भर्जुअल माध्यमबाट गरिएको लगाएतका सुरक्षाका उपाय अपनाईएको बताए । उनले हत्या, बलात्कार, लागु औषध लगाएतका जघन्य अपराध बाहेकका मुद्दालाई कोभिडको समयमा थुनामा नपठाई तारेख तथा धरौटीमा छोड्ने गरेको बताए ।
जिल्ला प्रहरी कार्यालयका प्रमुख रञ्जु सिग्देलले स्वास्थ्य सुरक्षाका मापदण्ड पुरा गरेर हिरासतमा राखिने, अदालत र सरकारी वकिलमा लगिने भए पनि हिरासतमा आइसोलेसन नहुदा कोहि विरामी परेमा समस्या हुने बताईन ।
उनले जिल्लामा मानसिक समस्या भएका सडक महिलाहरुको उद्धार र व्यवस्थापन चुनौती बनेको बताईन । उनले १० महिनामा ११ जना महिलाहरुको व्यवस्थापन भएको बताउँदै उनीहरुको व्यवस्थापन कोभिडमा चुनौती बनेको बताईन । लकडाउन खुकुलो भएसँगै मुद्दाहरु आउने क्रम बढेकाले हिरासतमा जोखिम बढेको समेत बताईन ।
पाठकले जिल्लाका सुरक्षा प्रमुख, कारागार प्रमुख, पत्रकार, मानवअधिकारकर्मी, जिल्ला न्यायाधिवक्ता, बार यशोसियसन लगाएतसँग जिल्लामा कोभिडमा भएका राम्रा कामहरु, आगामी योजना, संक्रमणको अवस्था, चाडवाडमा कोभिडको जोखिम र व्यवस्थापन, सञ्चार क्षेत्रका समस्या, मानवअधिकार संरक्षणमा भएका काम, अदालती न्यायीक प्रक्रिया, कैदी बन्दीको अवस्थाका बारेमा छलफल गर्नुका साथै कारागारको अनुगमन समेत गरेका छन ।
यो अवसरमा पाठकले आयोगले २० दिनदेखि देशका २७ वटा कारागारको अनुगमन गरिसकेको समेत जानकारी दिए ।
कारागार कार्यालयमा कैदी जीवन विताई रहेका निरोज माझीले ६० रुपैंयाको दैनिक सिदाले कैदी बन्दीलाई नपुग भएको, कोभिडमा स्वास्थ्यका सबै मापदण्ड पालना भएको भए पनि पिसिआर परिक्षण गर्न असम्भव भएको, फैसला समयमा नहुदा पुर्पक्षमा धेरै लामो समय बस्नु परेको, कैदी बन्दी धेरै भएकाले सामाजिक दुरी कायम गर्न नसकिएको लगाएतका गुनासा गरेका थिए ।
