सांसद ३ नं. प्रदेश
तथा नेकपा केन्द्रीय सदस्य
प्रश्न : वर्तमान राजनीतिक अवस्थालाई कसरी हेर्नु भएको छ ?
उत्तर : वर्तमान राजनीतिक अवस्थाको विश्लेषण गर्दा दुई वटा प्रश्न आउँछन । १. नेकपाको पार्टी निर्माणसँग सम्बन्धित प्रश्न र २. सरकारसँग सम्बन्धित प्रश्न । नेकपाको पार्टी संगठन निर्माणको प्रश्नले वर्तमान अवस्थामा राजनीति मार्ग निर्देशन कस्तो छ भन्ने देखाउँछ ? दुई तिहाईको सरकारलाई पार्टीले गाईडलाईन गर्छ । यसकारण पार्टी निर्माण महत्वपूर्ण पाटो हो । दुई पार्टीको एकीकरणपछि हामी पार्टी निर्माणमा सुरुवात मै छौं । जनताको इच्छा र आवश्यकता पुरा गर्न हाम्रो विचार अनुसारको संगठन र कार्यदिशा अनुसारको कार्यशैली तय गर्नुपर्छ । समाजवादसम्म पुग्न समाजवादी आचरण पुरा गर्नुपर्ने छ । हिजोको भूमिकाले नयाँ आदर्श प्राप्त गर्न सक्दैनौं । नयाँ आदर्श अनुसारको आचरण निर्माण गर्न नयाँ पार्टीले नयाँ कार्यदिशा अनुसारको संगठन र संगठनात्मक व्यवस्थापन गर्न जरुरी छ । कार्यकर्ताको उचित व्यवस्थापन गर्नुपर्छ । अनि मात्र पार्टी राजनीतिलाई गति दिन सकिन्छ । अर्को कुरा योग्य र इमान्दार कार्यकर्तालाई नीति निर्माण तहमा ल्याउनुपर्ने आवश्यकता छ । यसका लागि कार्यकर्ताको एकीकरण जरुरी भइसकेको छ । अर्को रह्यो सरकारको प्रश्न । सरकारको एक वर्षको अवधि आधार वर्ष हो । यसले विकासको आधार तयार गरेको छ । अवको अवधि सरकारको निर्माण वर्ष हुन्छ । यसभित्र औधोगिक पूजीको विकास, रोजगारीको सृजना, उत्पादन बढाउने निर्यात घटाउने जस्ता कामहरु अगाडि बढ्छन । विकास जनता सहभागि नभई असम्भव छ, समृद्धि असम्भव छ । अतः सरकारले लगानी मैत्री, उद्योगमैत्री वातावरण तय गर्छ । सुरक्षाको प्रत्याभूति दिलाउँछ । समय, सिप, सृजना र साधनस्रोतको भरपुर उपयोग गरि जनताले आफ्नो उद्योगधन्दा, कलकारखाना खोल्ने मुख्य कुरा हो । समग्र कामको गतिविधि तयारी भएको छ, ऐन नियम कानुन कार्यविधि बनेका छन । उर्जा, पर्यटन र कृषिमा महत्वपूर्ण काम अगाडि बढेका छन । अब परिणाम आउन थाल्छ । अर्को बजेट आउँदासम्म हामीले परिणाम देखाउन सक्ने वातावरण बनेको छ ।
प्रश्न : सरकारका विकासका अभियानहरु कसरी अगाडि बढेका छन ?
उत्तर : विकासमा तीनै तहका सरकार व्यवस्थित तरिकाले इमान्दार पर्यत्न गरेको देखिन्छ । समग्रमा पार्टीको घोषणापत्रलाई सरकारसँग जोड्न खोजेका छौं । सरकारका सवै राम्रा काम जनतासँग जोड्ने पर्यत्न भईरहेको छ । सरकारका कमजोरी रहेमा जनताको सुझावको आधारमा सच्चाउदै अगाढि बढ्ने छौं ।
प्रश्न : सरकारको विकासमा गतिशिलता भएन भन्ने आरोप जताततै छ नि ?
उत्तर : सरकारको गतिशिलता र कामका बारेमा बाहिर जसरी कुराहरु आएका छन त्यस्तो अवस्था हैन । वर्षौंदेखि विगे्रको मुलुक बनाउन केहि तयारी गर्नैपर्छ । सरकारले त्यो तयारी गरेको हो । अब परिणाम देखिने प्रक्रियामा छ । नकारात्मक सोंच र चिन्तन हाम्रो समाजमा हावी छ । सरकारप्रतिको नकारात्मक धारणालाई बदल्न पनि गाह्रो छ । नियतवस मिडियाका विग हाउसले सरकारविरुद्ध भ्रम पनि छरेका छन । सरकारले धेरै काम गर्छ की भन्ने चिन्ता छ उनीहरुलाई । राम्रो काम गरेकोमा उनीहरु चिन्तित छन । नराम्रो काम गरेको चिन्ता हैन उनीहरुलाई । सरकारले व्यवस्थित ढंगले नीति योजना र कार्यक्रम बनाएको छ । कार्यन्वयनमा केहि जटिलता छ । संरचना निर्माण, ऐन कानुन निर्माणमा सरकारले धेरै काम गरेको छ । सरकारले गर्न थालेका केहि काममा आएका समस्या विस्तारै हल हुदैछन । कर्मचारी व्यवस्थापनको केहि समस्या थियो । त्यो पनि समाधान हुने क्रममा छ । जनतामा गुनासो छैन तर पार्टीकै कार्यकर्तामा गुनासो छ । विरोधीमा इश्र्या छ । नेकपाले पार्टीका नेता कार्यकर्तालाई संगठनात्मक रुपमा सम्बोधन गरेमा सबै सन्तुलन हुने देखिन्छ ।
प्रश्न : सरकारले गरेका उल्लेख्य काम के हुन त ?
उत्तर : सरकारले एक वर्षभित्र धेरै काम गरेको छ । भारतसँग विद्युत सम्झौता गरेको छ । चिनसँग पारवहन सम्झौता गरेको छ । प्रधानमन्त्री स्वरोजगार कार्यक्रम सुरु भएको छ । सामाजिक सुरक्षा कार्यक्रम मजदुरहरुको लागि ठूलो उपलब्धि हो । सरकार सञ्चालनका लागि आवश्यक धेरै कानुनहरु बनेका छन् । संघियताका संरचना निर्माण गरिएको छ । यो नै एकवर्षको उपलब्धि र विकासको आधार हो ।
प्रश्न : पार्टी एकीकरण प्रक्रिया किन टुंगिएन ? खास समस्या के हो ?
उत्तर : तत्कालिन नेकपा एमाले र माओवादी केन्द्र दुवैमा लामो समयदेखि स्वार्थ समूहहरु हावी छन । विचारमा समस्या छैन । समाजवादको बाटो तय भएको छ । संगठनमा पूर्व एमाले र पूर्व माओवादीमा रहेका स्वार्थ समूहहरु भत्काउन नसकेका कारण समस्या भएको हो । पार्टी एकता नटुंगिनुको कारण स्वार्थ समूह नै हो । पुरानो जगमा उभिएर नयाँ पार्टी सञ्चालन गर्न सकिन्न । योग्य र इमान्दार कार्यकर्तालाई पार्टीको भूमिकामा ल्याउनुपर्छ भन्नेमा छलफल भएको छ । केहि दिन भित्रै पार्टी एकीकरण सम्बन्धि सबै काम सकिन्छ ।
प्रश्न : पार्टी एकीकरण तथा नयाँ कमिटी निर्माण गर्दा समावेशितालाई सम्बोधन गर्न नसकेको चर्चा छ नि ?
उत्तर : यो कुरा सत्य हो । अहिले पार्टीको अवस्था भनेको संक्रमकालिन अवस्था हो । दुईवटा पार्टीमा जोडकोण नमिलेका कारण त्यस्तो अवस्था सृजना भएको हो । अर्को कुरा महिला दलित जनजाती लगाएतमा राजनीतिक जागरणमा पनि कमी आएको महसुस पार्टीले गरेको छ । राजनीति प्रति वितृष्णा छ । निराशा छ । महिला जनजाति दलित लगाएतलाई जागरण पैदा गरि आशावादी बनाउन जरुरी छ । अर्को कुरा संक्रमणकालिन अवस्थामा जे भए पनि आगामी अधिवेशनहरुमा समावेशिताको समस्या समाधान हुने छ । पार्टीले यसतर्फ ध्यान दिन्छ ।
प्रश्न : तपाई सिन्धुलीबाट निर्वाचित प्रदेश सांसद पनि, तपाईको क्षेत्रमा विकासका के के काम गर्नु भएको छ ?
उत्तर : मेरो क्षेत्रमा सडक, विद्युत, खानेपानी, नदी नियन्त्रण, सिंचाई, स्वास्थ्य, शिक्षा, खेलकुदसँग जोडिएका विभिन्न अरब माथिका योजना सञ्चालन भएका छन । ती योजना स्थानीय तहले गर्न नसक्ने ठूला योजना हुन । यस्तै कृषिका क्षेत्रमा दुधौली नगरपालिकामा सहकारी मार्फत सामुहिक चक्लाबन्दी खेति नमुना खेतिका रुपमा सुरु गरिएको छ । हामीले देखिने गरि र पाँच वर्षपछि पनि दिगो हुने खालका योजना छनौट गरेका छौं । यस्तै प्रदेश सरकारको बजेट सहिद पार्क, पक्कि सडक निर्माण जस्ता काममा विनियोजन गरि काम भएको छ । जनताले बजेट सदुपयोग गरेमा यस्ता दिर्घकालिन योजनामा बजेटको अभाव हुन समेत दिने छैन ।
प्रश्न : स्थानीय सरकार र प्रदेश सरकारबीच विकास निर्माणमा सहज वातावरण छैन भन्ने आरोप छ नी ?
उत्तर : मैले काम गरिरहेको क्षेत्रमा त्यस्तो छैन । स्थानीय सरकार र प्रदेश सरकारबीच सहज वातावरण बनेको छ । स्थानीय सरकारलाई जति जनताका समस्या प्रदेश सरकारलाई थाहा हुदैन । त्यसैले पनि हामीले समन्वय गरेका छौं । जनताको समस्या र चाहना अनुसार साना योजना स्थानीय तहले सञ्चालन गर्ने र प्रदेश तथा संघले ठूला योजना सञ्चालन गर्दा दोहोरिने समस्या पनि हुदैन । हामीले पनि दुधौली नगरपालिकामा त्यसै गरेका छौं ।
प्रश्न : स्थानीय सरकारका प्रमुख तथा उपप्रमुखबीच काममा तालमेल नमिलेको गुनासो छ ? समस्यालाई समाधान गर्न पार्टीले के गर्दैछ ?
उत्तर : लामो समयदेखि हरेक संरचनाहरु एकात्मक प्रणालीमा चलेका छन । संस्थागत निर्णय, सामुहिक बुझाई र कार्यविभाजन ठोस ठोस तरिकाले गर्न नसक्दा समस्या सृजना भएको छ । संविधानले निर्देशित हुन सकेका छैनन । आफ्नो अधिकार क्षेत्रबाहेक अरुको अधिकार क्षेत्रमा हस्तक्षेप नगर्दा समस्या हुदैन तर त्यस्तो हुन सकेको छैन । संस्थागत संरचनाका आधारमा निर्णय लिने र बुझाईमा एकरुपता आएमा समस्या समाधान हुन सक्छ । यसका लागि सिन्धुलीको पार्टीले तत्काल स्थानीय तहका प्रमुख उपप्रमुख र पार्टीका पालिका स्तरका अध्यक्ष सचिवलाई राखि प्रशिक्षण दिने तयारी गरेको छ । उक्त प्रशिक्षणले केहि न केहि दिशा निर्देश गर्छ भन्ने हाम्रो बुझाई हो ।
प्रश्न : सिन्धुलीमा पर्यटनको सम्भावना कस्तो छ ?
उत्तर : सिन्धुली जिल्ला पर्यटन विकासको ठूलो सम्भावना बोकेको जिल्ला हो । पर्यटन विकासका लागि आवश्यक पूर्वाधारहरु पनि तयार भएका छन । सडक सञ्जालले यो जिल्ला अत्यन्त राम्रो बन्दै छ । यहाँको जल, जंगल, जुनार र जडिबुटीलाई संरक्षण गर्दै धार्मिक ऐतिहासिक तथा सांस्कृतिक पर्यटनको विकास गर्न सकिने सम्भावना छ । यहाँ सिन्धुलीगढी, हरिहरपुरगढी जस्ता ऐतिहासिक स्थलहरु छन । फिक्कलको भ्यु टावर, धार्मिक पर्यटनका लागि विभिन्न मठमन्दिर गुम्बाहरु छ । यसलाई विकास गर्न सबैको हातेमालो जरुरी छ । सिद्धवावा र सिन्धुलीगढीमा पर्याप्त बजेट पनि छ । यसलाई व्यवस्थित ढंगले काम गर्न जरुरी छ । सुनकोशीमा ¥याफ्टिङको सम्भावना छ । यसलाई सबैले ध्यान दिन सकेमा सिन्धुलीमा पर्यटनका लागि अनुकुल वातावरण बन्दै छ । प्रस्तुकर्ता : बिमला पाण्डे
